Risico's en overwegingen

Door vooraf goed na te denken over wat er kan gebeuren, voorkom je onduidelijkheid later. Wij helpen je alles helder vast te leggen.

Denk van tevoren na

Geld en familie is een prima combinatie, tot het dat niet meer is. Een familielening of familiehypotheek loopt vaak vijftien tot dertig jaar, en in die tijd verandert er van alles.

De risico's hieronder zijn geen redenen om het niet te doen. Het zijn redenen om het goed vast te leggen. Elk scenario op deze pagina zijn wij in de praktijk tegengekomen; vrijwel altijd was de overeenkomst, of het ontbreken ervan, bepalend voor de afloop.

Wat gebeurt er bij overlijden van ouder of kind?

Een overlijden is ingrijpend, ook financieel. Bij een familielening blijft de lening gewoon bestaan, tenzij er in de overeenkomst iets anders is afgesproken.

Als de ouder overlijdt

De lening gaat over op de erfgenamen. Zij hebben dan recht op terugbetaling van het openstaande bedrag, tenzij in het testament of de leningsovereenkomst is bepaald dat (een deel van) de lening wordt kwijtgescholden. Dit kan gevolgen hebben voor de erfbelasting.

Als het kind overlijdt

De lening blijft onderdeel van de nalatenschap van het kind. De erfgenamen (bijvoorbeeld een partner) moeten de lening dan in principe aflossen of voortzetten, afhankelijk van wat in de overeenkomst is vastgelegd.

Door hierover duidelijke afspraken te maken voorkom je misverstanden en spanningen binnen de familie. Wij adviseren dit altijd van tevoren te bespreken en vast te leggen.

Scheiden of uit elkaar gaan

Een familielening kan ingewikkelder worden als je kind en diens partner uit elkaar gaan. De woning en de lening worden dan onderdeel van de verdeling bij de scheiding.

Als de woning wordt verkocht, wordt de familielening normaal afgelost uit de verkoopopbrengst.

Blijft één van de twee in de woning wonen, dan kan de lening worden aangepast of overgezet op één naam, mits alle partijen akkoord gaan.

In de familieleningsovereenkomst kunnen hierover van tevoren duidelijke afspraken worden opgenomen.

Ons advies: bespreek dit onderwerp altijd met een financieel adviseur of notaris voordat je de familielening afsluit.

Minder inkomen of verlies van werk

Als het inkomen daalt, werkloosheid, minder uren, arbeidsongeschiktheid, wordt de maandtermijn ineens een probleem. En anders dan bij een bank zit er dan een ouder aan de andere kant van de tafel.

De afspraken blijven gewoon gelden. Wat wij in de praktijk zien: de betaling stopt stilletjes, niemand zegt er iets van, en drie jaar later is er én een achterstand én een fiscaal probleem, want zonder aflossing volgens schema vervalt de renteaftrek.

Hoe DNGB je helpt

Via DNGB wordt de lening professioneel beheerd. Bij betalingsproblemen kijken wij samen naar een passende oplossing, bijvoorbeeld een tijdelijke betaalregeling of uitstel van betaling. Zo hoeft de ouder nooit zelf achter de betalingen aan, dat gesprek voeren wij.

Hogere kosten dan verwacht

Als de rente die je afspreekt hoger is dan bij een gewone hypotheek, kunnen de maandlasten hoger uitvallen. Het is goed om hier vooraf over na te denken.

Kijk samen wat er mogelijk is en wat er gebeurt als het financieel even tegenzit. Zo voorkom je dat de familielening later tot financiële druk of spanningen leidt.

Een financieel adviseur of DNGB kan helpen om de maandlasten goed door te rekenen en te beoordelen of de lening past bij jouw situatie.

Aandachtspunten voor de belasting

Een familielening heeft fiscale gevolgen voor zowel ouder als kind. Hieronder de meest belangrijke aandachtspunten. Een volledig overzicht vind je in de checklist met alle aandachtspunten.

Schenkbelasting

Of er schenkbelasting moet worden betaald, hangt af van de hoogte van de schenking, de afspraken in de schenkovereenkomst en de relatie tussen schenker en ontvanger.
Er moet duidelijk zijn of het gaat om een eenmalige of jaarlijkse schenking (zoals het jaarlijks kwijtschelden van rente of aflossing).
De Belastingdienst kijkt bij terugkerende schenkingen soms naar het totaal van alle toekomstige schenkingen en kan de totale waarde bij elkaar optellen.

Fiscale behandeling van de familielening

Voor het kind (de lener)

Als de lening wordt gebruikt voor de aankoop of verbouwing van de eigen woning, is de betaalde rente aftrekbaar in Box 1. De lening moet voldoen aan de voorwaarden: vaste looptijd, aflossingsschema en zakelijke rente.

Voor de ouder (de geldverstrekker)

De lening valt in Box 3 (vermogen). Sinds 2025 mag je het werkelijke rendement opgeven als dat lager is dan het forfait, bij een rente onder de 6% scheelt dat al gauw honderden euro's per jaar. Meer hierover in de fiscale regels van de familiehypotheek.

DNGB zorgt voor fiscale jaaroverzichten

DNGB stelt de lenings- en schenkingsovereenkomst op en verzorgt het beheer en de jaarlijkse fiscale overzichten, zodat jij en je kind de juiste gegevens kunnen gebruiken bij de belastingaangifte.

Goed voorbereid beginnen

Maak een afspraak met een van onze adviseurs. Zij bespreken met je alle relevante risico's en zorgen dat alles correct wordt vastgelegd. Lees ook alle regels van de familiehypotheek.

Afspraak maken Hoe werkt het